Bank Ishi Frazeologik Birliklari

(Banking Idioms)

SEMANTIK MAYDON:

  • Business/Financial Idioms
  • Rescue/Help Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma) / Phrasal Verb

Izoh: "Bail out" frazali fe'li "moliyaviy qiyinchilikdan qutqarmoq" degan ko'chma ma'noga ega. Bu suv bosgan kemadan suvni chiqarib tashlash yoki qamoqdan garov puli to'lab chiqarish obrazlariga asoslangan.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Kompaniyani (moliyaviy) qiyinchilikdan qutqarmoq; Kompaniyaga moliyaviy yordam ko‘rsatmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "The government had to bail out a major bank to prevent a wider financial crisis."
  • (Hukumat kengroq moliyaviy inqirozning oldini olish uchun yirik bankni qutqarishga majbur bo‘ldi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Reliance/Trust Idioms
  • Expectation Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma) / Phrasal Verb

Izoh: "Bank" fe'li bu yerda "ishonmoq, tayanmoq" ma'nosini beradi. Bu banklarning ishonchli joy ekanligi obraziga asoslanadi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Biror kimsaga/narsaga ishonmoq / Suyanish; Umid qilmoq / Umid bog‘lamoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "You can always bank on Sarah to get the job done on time."
  • (Saraga ishni o‘z vaqtida bajarishi uchun har doim ishonishingiz mumkin.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Work/Time Idioms; Lifestyle Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma)

Izoh: Tarixan banklarning qisqa ish kunlariga ishora qilib, "qisqa va qulay ish vaqti" degan ko‘chma ma'no kasb etgan.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Qisqa ish kuni; Yengil ish jadvali; (Hazilomuz) Dam olib ishlash.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "He's lucky to have a job with banker's hours; he's home by 4 PM every day."
  • (Uning ishi qisqa ish kuniga ega bo‘lgani uchun omadli; u har kuni soat 4 da uyda bo‘ladi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Financial Idioms; Support/Sponsorship Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma)

Izoh: "Bankroll" fe'li "moliyalashtirmoq", "pul bilan ta'minlamoq" ma'nosini beradi. Bu "bank" va "roll" (pul o'rami) so'zlaridan kelib chiqqan.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Moliyalashtirmoq; Homiylik qilmoq; Xarajatlarini ko‘tarmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "A wealthy investor offered to bankroll the young entrepreneur's startup."
  • (Badavlat investor yosh tadbirkorning startapini moliyalashtirishni taklif qildi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Collapse/Failure Idioms; Market/Price Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Pure idiom (Sof idioma)

Izoh: Idishning tagi tushib ketishi obrazidan kelib chiqib, "biror narsaning (masalan, bozor, narx) keskin barbod bo‘lishi" ma'nosini anglatadi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Poyi qirqilmoq / Tagidan ketmoq; Butunlay barbod bo‘lmoq; Bozori kasod bo‘lmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "When the new regulations were announced, the bottom dropped out of the market for those products."
  • (Yangi qoidalar e'lon qilinganda, ushbu mahsulotlar bozorining poyi qirqildi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Banking/Financial Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma)

Izoh: "Bounce" (sakramoq) fe'li ko‘chma ma'noda chekning bank tomonidan mablag' yetarli bo'lmagani uchun "qaytarilishi"ni bildiradi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Cheki qaytmoq / Cheki o‘tmasligi; Hisobida puli yo‘q chek yozmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "He was embarrassed when he accidentally bounced a check at the grocery store."
  • (U oziq-ovqat do‘konida tasodifan yozgan cheki qaytganidan xijolat bo‘ldi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Investment/Business Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma)

Izoh: "Stake" (ulush, hissa) so'zi biror kompaniya yoki korxonadagi moliyaviy ulushni anglatadi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Biror narsada (kompaniyada) ulush sotib olmoq; Hissa sotib olmoq; Aksiya sotib olmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "The investment firm decided to buy a significant stake in the promising tech startup."
  • (Investitsiya firmasi istiqbolli texnologik startapda sezilarli ulush sotib olishga qaror qildi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Investment/Ownership Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma) / Phrasal Verb

Izoh: Pul to'lab, biror biznesning "ichiga kirish", uning bir qismiga aylanish, sherik bo'lish.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • (Biznesga) Sherik bo‘lib kirmoq / Ulush qo‘shmoq; Kompaniyaning bir qismini sotib olmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "He decided to buy into his brother's successful restaurant business."
  • (U akasining muvaffaqiyatli restoran biznesiga sherik bo‘lib kirishga qaror qildi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Corruption/Bribery Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma) / Phrasal Verb

Izoh: "Off" yuklamasi "bartaraf etish", "chetlatish" ma'nosini berib, pora berib og'zini yopmoq yoki biror harakatdan qaytarmoq ma'nosini bildiradi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Pora bermoq / Sotib olmoq; Og‘zini moylamoq; Ovozsizlantirmoq (pul bilan).

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "The corporation tried to buy off the local officials to get the necessary permits."
  • (Korporatsiya zarur ruxsatnomalarni olish uchun mahalliy amaldorlarni sotib olishga urindi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Business/Corporate Finance Idioms; Acquisition Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma) / Phrasal Verb

Izoh: "Out" yuklamasi "to'liqligicha" ma'nosini berib, biror kimsaning ulushini yoki butun bir kompaniyani sotib olib, to'liq egalikni qo'lga kiritishni anglatadi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • (Sherikning) Ulushini sotib olmoq; Kompaniyani to‘liq sotib olmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "She decided to buy out her business partner and run the company herself."
  • (U biznes sherigining ulushini sotib olib, kompaniyani o‘zi boshqarishga qaror qildi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Banking/Financial Idioms; Debt/Loan Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma)

Izoh: "Call" fe'li "rasman talab qilmoq" ma'nosida kelib, kreditni muddatidan oldin qaytarishni talab qilishni bildiradi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Kreditni (muddatidan oldin) qaytarishni talab qilmoq; Qarzni undirib olmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "If the borrower defaults on payments, the bank has the right to call the loan."
  • (Agar qarz oluvchi to‘lovlarni o‘z vaqtida amalga oshirmasa, bank kreditni talab qilish huquqiga ega.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Financial/Lending Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma)

Izoh: "Float" (suzdurmoq) fe'li qiyinchilikda qolgan kishiga "suv yuzida qolishi" uchun vaqtinchalik qarz berib turish obrazini beradi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Qarz berib turmoq (vaqtinchalik); Pul bilan yordam berib turmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "Could you float me a small loan until I get paid next week?"
  • (Keyingi hafta oylik olgunimcha menga ozgina qarz berib tura olasanmi?)

SEMANTIK MAYDON:

  • Business Failure Idioms; Financial Ruin Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Pure idiom (Sof idioma)

Izoh: O'lgan baliqning qorni bilan yuqoriga qarab suzib qolishi obrazidan kelib chiqib, "bankrot bo'lmoq", "ishdan chiqmoq" ma'nosini anglatadi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Bankrot bo‘lmoq / Kasodga uchramoq; Sinmoq (biznes haqida).

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "Many small businesses went belly up during the recession."
  • (Tanazzul paytida ko‘plab kichik bizneslar bankrot bo‘ldi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Business/Investment Idioms; Interest/Involvement Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma)

Izoh: "Stake" (ulush, qimordagi tikilgan pul) obrazi orqali "biror narsada shaxsiy manfaatdorlikka ega bo'lish" ma'nosini anglatadi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Biror narsada manfaati bo‘lmoq; Ulushi bor; Daxldor bo‘lmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "All employees have a stake in the company's success."
  • (Barcha xodimlar kompaniya muvaffaqiyatidan manfaatdordirlar.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Corruption/Bribery Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Pure idiom (Sof idioma)

Izoh: Biror kelishuv evaziga yashirincha beriladigan noqonuniy to'lov yoki pora.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • "Otkaz" (sleng); Pora; Yashirin to‘lov.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "The official was accused of receiving kickbacks from construction companies."
  • (Amaldor qurilish kompaniyalaridan "otkaz" (pora) olganlikda ayblandi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Money/Wealth Idioms; Business Success Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Pure idiom (Sof idioma)

Izoh: Dengizchilarning arqonni tez tortishi obrazidan kelib chiqib, "juda tez va ko'p miqdorda pul ishlash" degan ma'noni anglatadi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Pulni kurakda kuramoq; Oson va ko‘p pul topmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "Since they launched their new app, the company has been making money hand over fist."
  • (Yangi dasturini ishga tushirgandan beri kompaniya pulni kurakda kuramoqda.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Finance/Payment Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom / Kollokatsiya

Izoh: Sotuvchining xaridorga "ishonib", keyinroq to'lash sharti bilan narsa berishi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Nasiyaga; Kreditga; Qarzga.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "He had to buy the new computer on credit."
  • (U yangi kompyuterni nasiyaga sotib olishga majbur bo‘ldi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Financial Idioms; Success/Reward Idioms; Bribery Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma)

Izoh: 1. Qarzni to'liq to'lash. 2. O'zini oqlash, foyda keltirish. 3. Pora berish.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Qarzni to‘lamoq; O‘zini oqlamoq; Pora bermoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "All those long hours of studying really paid off."
  • (O‘sha uzoq soatlab o‘qishlari haqiqatan ham o‘zini oqladi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Business/Investment Idioms; Profit/Share Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma)

Izoh: Foydali yoki qiziqarli faoliyatdan ("action") ulush ("piece") olish yoki unda ishtirok etish.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Ishdan ulush olmoq; Foydadan ulush olmoq; Aralashmoq (biror foydali ishga).

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "When they heard about the new project, everyone wanted a piece of the action."
  • (Ular yangi loyiha haqida eshitgach, hamma bu ishdan ulush olmoqchi bo‘ldi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Business/Investment Idioms; Profit/Share Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma)

Izoh: "Piece of the action"ga juda o'xshash. Foydali faoliyatdan ulush ("slice" - tilim) olish.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Ishdan ulush olmoq; Bir bo‘lagini olmoq (foydadan).

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "Early investors got a large slice of the action when the company went public."
  • (Dastlabki investorlar kompaniya IPOga chiqqanda katta ulushga ega bo‘lishdi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Business/Negotiation Idioms; Corruption Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Pure idiom (Sof idioma)

Izoh: "Sweetheart" (mahbuba) so'zi orqali bir tomonga juda qulay, imtiyozli va ko'pincha adolatsiz kelishuv tuzilganligiga ishora qilinadi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Adolatsiz/Noqonuniy kelishuv; Maxfiy bitim; Korrupsion kelishuv.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "The investigation revealed a sweetheart deal between the politician and the company."
  • (Tergov siyosatchi va kompaniya o‘rtasidagi adolatsiz kelishuvni fosh qildi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Decline/Failure Idioms; Financial/Economic Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Pure idiom (Sof idioma)

Izoh: Samolyotning burni bilan tik pastga qulashi obrazidan kelib chiqib, "biror narsaning (narx, qiymat) keskin va tez pasayishi".

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Keskin tushib ketmoq / Qulamoq; Larza bilan pastga ketmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "After the scandal, the company's stock prices took a nosedive."
  • (Mojarodan so‘ng kompaniyaning aksiya narxlari keskin tushib ketdi.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Business/Corporate Idioms; Control/Responsibility Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Semi-idiom (Yarim idioma)

Izoh: Biror kompaniyaning "ustidan" (over) nazoratni "qo'lga olish" (take).

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • (Kompaniyani) Egallab olmoq / Qo‘lga kiritmoq; Boshqaruvni qo‘lga olmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "The larger corporation is planning to take over its smaller competitor."
  • (Yirikroq korporatsiya o‘zining kichikroq raqobatchisini egallab olishni rejalashtirmoqda.)

SEMANTIK MAYDON:

  • Discouragement/Criticism Idioms; Disapproval Idioms

IDIOMATIKLIK DARAJASI:

Pure idiom (Sof idioma)

Izoh: Olov yoki qizg'inlikni sovuq suv bilan sovitish obrazidan kelib chiqib, biror g'oya yoki ishtiyoqni tanqid qilib, ruhini tushirishni anglatadi.

O‘ZBEKCHA EKVIVALENTI:

  • Ustidan sovuq suv quymoq; Ishtiyoqini so‘ndirmoq; Havasini o‘ldirmoq.

QO‘LLANILISHIGA MISOL:

  • "I was excited about my new idea, but my boss threw cold water on it."
  • (Men yangi g'oyamdan hayajonda edim, lekin xo'jayinim uning ustidan sovuq suv quydi.)